Common Crawl ve Yapay Zeka: Görünür Olmanın Yolları

Giriş

Her ay, kar amacı gütmeyen bir kuruluş olarak faaliyet gösteren Common Crawl, 2 milyardan fazla web sayfasını toplayarak bu verileri herkesin erişimine sunmaktadır. 2007 yılından bu yana internetin açık verilerini arşivleyerek, araştırmacılara, yazılımcılara ve yapay zeka uzmanlarına önemli bir kaynak sağlamaktadır. Bu ücretsiz arşiv, yapay zeka eğitimi için kritik veri kaynaklarından biri olarak kabul edilmekte ve dolayısıyla birçok büyük teknoloji şirketi ve araştırma kuruluşu tarafından kullanılmaktadır. Örneğin, Mozilla'nın 2019 ile 2023 arasında yayınlanan büyük dil modellerinin (LLM) incelenmesi sonucunda, bu modellerin %64'ünün bir şekilde Common Crawl verileri ile eğitildiği ortaya çıkmıştır. Özellikle OpenAI'ın geliştirdiği GPT-3'ün %60'ı filtrelenmiş Common Crawl verilerinden oluşmaktadır. Dolayısıyla, eğer bir yapay zeka modeli markanızı internette tanıyorsa, bunun birçok sebebi olabilir ve bu sebeplerin başında Common Crawl verileri gelmektedir.

CCBot ve Web Görünürlüğü

Common Crawl'ın arkasındaki tarayıcı, CCBot olarak adlandırılmaktadır. CCBot, web sitelerini tarayarak içeriklerini toplamakta ve bu içerikleri arşivlemektedir. CCBot'un, sitenizi okuyup okuyamayacağı, sitenizin arşivde yer alıp almayacağını belirleyen önemli bir faktördür. Örneğin, Temmuz 2026'da gerçekleştirilen taramada toplamda 2.14 milyar sayfa bulunmuştur. Bu tarama sırasında, bbc.com gibi büyük bir haber sitesi, CCBot'tan izin istemiş, ancak izin verilmemesi nedeniyle arşivde yer alamamıştır. Bu durum, büyük haber sitelerinin 2023'ten itibaren yapay zeka tarayıcılarını kasıtlı olarak engellemeleriyle de ilişkilendirilmektedir. BuzzStream'in yaptığı bir ölçüm, Amerika Birleşik Devletleri ve Birleşik Krallık'taki en büyük yayınların %75'inin bu tür tarayıcıları engellediğini göstermektedir. Bu da, CCBot gibi tarayıcıların web görünürlüğünde önemli bir rol oynadığını kanıtlamaktadır.

Veri Kayıpları ve Etkileri

Bu noktada önemli bir soru, kaç tane sitenin, herhangi bir karar vermeden CCBot'tan eksik kaldığıdır. Chris Green, LinkedIn'de paylaştığı HTTP Archive verilerine göre, yaklaşık 492,000 web sitesi robots.txt dosyasında CCBot'u belirtmekte ve bu sitelerin %95'i ise CCBot'u engelleme amacını gütmektedir. Bu durum, birçok web yöneticisinin CCBot'un erişimini kısıtladığını ve dolayısıyla potansiyel görünürlük kaybı yaşadığını göstermektedir. Ayrıca, Cloudflare, 1 Temmuz 2025'ten bu yana hizmet verdiği her yeni alan adında yapay zeka tarayıcılarını varsayılan olarak engellemektedir. Bu, CCBot'un engellenmesinin artık bir platform varsayımı haline geldiğini göstermektedir. Bu durum, web sitelerinin arama motorları ve diğer tarayıcılar tarafından görünürlük kazanma şansını azaltmaktadır.

Common Crawl'ın Görünürlük Kılavuzu

Common Crawl, bu durumu ele almak için bir kılavuz yayınlamıştır. Bu kılavuzda, web yöneticilerinin CCBot'un erişimini kontrol etmeleri ve gerektiğinde izin vermeleri gerektiği vurgulanmaktadır. Özellikle, web sitelerinin robots.txt dosyasında CCBot'a izin vermek, arşivde yer almak ve dolayısıyla yapay zeka modellerinin verilerini kullanarak daha fazla görünürlük kazanmak için kritik bir öneme sahiptir. Ayrıca, web yöneticilerine, içeriklerinin ne kadarının tarandığını ve arşivlendiğini takip etmeleri konusunda rehberlik etmektedir. Bu tür bir şeffaflık, içerik stratejilerinin revize edilmesine ve optimize edilmesine yardımcı olabilir.

Olası Etkiler ve Türkiye'deki SEO Uzmanları için Anlamı

Web sitelerinin CCBot tarafından erişiminin engellenmesi, yalnızca görünürlük kaybı yaratmakla kalmaz, aynı zamanda SEO stratejilerini de olumsuz etkileyebilir. Türkiye'deki SEO uzmanları, bu durumun farkında olmalı ve web sitelerinin CCBot'un erişimine izin vermek için gerekli adımları atmalıdır. CCBot'un arşivine dahil olmak, potansiyel olarak daha fazla kullanıcıya ulaşmanın yanı sıra, içeriğinizi yapay zeka uygulamalarının eğitiminde önemli bir kaynak olarak değerlendirilmesine de olanak tanır.

Bu nedenle, SEO uzmanları için önerilen stratejiler arasında, sitenin robots.txt dosyasını gözden geçirmek, CCBot'a izin vermek ve içerik stratejilerini buna göre revize etmek yer almaktadır. Ayrıca, kullanıcı deneyimini iyileştirmek ve içeriklerini daha erişilebilir hale getirmek için güncellemeler yapmak da önemlidir. Web yöneticileri ve SEO uzmanları, CCBot ve benzeri tarayıcıların web görünürlüğündeki rolünü anlamalı ve bu doğrultuda stratejilerini güncellemelidir. Bu, hem ulusal hem de uluslararası pazarlarda rekabet avantajı sağlamalarına yardımcı olacaktır.

Sonuç olarak, web sitelerinin görünürlüğü, yalnızca arama motorları tarafından değil, aynı zamanda yapay zeka uygulamaları tarafından da belirlenmektedir. Bu nedenle, CCBot’un tarama ve arşivleme süreçlerine yönelik anlayış geliştirmek, SEO stratejilerinin etkinliğini artırabilir. Türkiye'deki SEO uzmanları, bu değişen dinamikleri dikkate alarak, dijital pazarlama stratejilerini güncelleyerek daha geniş bir kitleye ulaşma fırsatı yakalayabilirler. Yapay zeka ve veri bilimi alanındaki gelişmeler, içerik oluşturma ve dağıtım süreçlerini dönüştürmeye devam ederken, SEO uzmanlarının bu değişikliklere ayak uydurması kritik bir öneme sahiptir.

Kaynak: Search Engine Journal — “Common Crawl Published A Manual For Being Visible To AI, I Automated It via @sejournal, @suganthan”. Bu yazı, kaynaktaki habere dayanılarak SEOVANTA editörlüğünde Türkçe olarak özgün biçimde hazırlanmıştır.